Friday, July 10, 2015

Surinaamse roots claimen


Awkward. Niet helemaal zeker van mijn plaats in de gemeenschap. Wellicht een buitenstaander? Ergens ervan overtuigd op de juiste plaats te verkeren, maar tegelijkertijd toch een gevoel van ongemak beleven. Al kijk ik elk jaar uit naar de 1 juli viering, betrap ik mezelf er ook altijd wel op deze (onofficiële) feestdag te vieren met deze gedachtes in mijn achterhoofd. Waarom ervaar ik deze negatieve en onzekere emoties? Omdat ik in de knoop zit met mijn afkomst.

Wanneer men de uitspraak doet, “Ga terug naar je land” sta ik altijd voor een raadsel. Ik zou mezelf in stukjes moeten opsplitsen als ik terug zou moeten naar mijn ware ‘land van herkomst’. In hoeveel stukjes weet ik nog niet eens, laat staan welke landen allemaal. Alleen 1 ding staat vast, dat mijn ouders in Suriname zijn geboren en naar mijn eigen definitie, zoals in een eerdere post besproken, dus gewoon echte Surinamers zijn. Dus dat maakt mij ook gewoon een persoon van Surinaamse afkomst, niet? Echter, zo simpel ligt het niet voor mij. Keti Koti draait om de afschaffing van de slavernij in Suriname, en heeft m.a.w. dus voornamelijk betrekking op de Surinamers van creoolse afkomst, gezien deze historische dag heeft plaatsgevonden alvorens de contractarbeiders uit Azië het Surinaamse grondgebied betraden. En hiermee loop ik dus vast.


Al ben ik zeker van mening dat multiculturalisme in de praktijk prachtig wordt verbeeld in de Surinaamse samenleving, en geen creool meer Surinaams is dan een Javaan, en geen Hindoestaan meer Surinaams is dan een Chinees, ga ik niet jokken dat het allemaal regenbogen en zonneschijn is in hartje Paramaribo. Er is vast en zeker wel onenigheid te vinden among verschillende bevolkingsgroepen, inclusief genoeg stereotyperingen, en het ‘mixen’ van afkomst wordt niet altijd toegejuicht. Ook al zijn (bijna) alle Surinamers wel ergens een beetje moksi of dogla voor zover ik weet, kan ik mij niet heugen dat er een plek is waar al deze ‘onpure’ mensen kunnen samenkomen. Misschien moet er een eiland met een wit strand en lichtblauwe zee worden toegewijd aan mensen wiens afkomst niet teruggeleid kan worden naar 1 land?


Enfin, wat ik probeer te zeggen is dat ik niet per sé weet tot welke groep ik behoor, buiten de groep ‘Surinamers’ om. Ik voel me niet 100% thuis tussen Nederlanders, niet tussen Amsterdammers, niet tussen Europeanen, niet tussen mijn grote groep Asian vrienden en vriendinnen, niet in de Javaanse gemeenschap, en niet tussen alle creoolse mensen te vinden op het Keti Koti festival. Het gekke is, dat ik mij buiten alles om het meeste verbonden voel met de laatste groep, wat mijn opvoeding betreft. Van de muziek tot het eten, de taal en tradities, gewoontes en rituelen. Ja, ik voel mij voornamelijk creools Surinaams. Alleen zit mijn uiterlijk me tegen. Dankzij de opkomst van volgende generaties ben ik gelukkig van mijn ‘meest pigmentloze van de familie’ troon verstoten, en ben ik niet meer de enige Asian-ish uitziende. Maar buiten mijn familie en vrienden om vrees ik altijd om niet geaccepteerd te worden als onderdeel van de creoolse gemeenschap, dankzij mijn Aziatische trekken.

Na een emotionele ervaring eerder dit jaar, waarbij ik mij toch sterk verbonden voelde met de creools Surinaamse cultuur, heb ik besloten om dat allemaal achter mij te laten. Ik ben gewoon een trotse Surinamer, deal with it! Nu zal je je misschien afvragen waarom ik mij niet als Nederlander identificeer, maar daar kom ik in een toekomstige post nog op terug. Om mijn ‘Surinaamsheid’ toch eindelijk gewoon te claimen, moest ik uit mijn comfortzone stappen. Deze blog beginnen was 1 van de eerste stappen (laat mijn academisch gerelateerde taferelen maar even achterwege voor nu), en de 2e zou plaatsvinden tijdens de 1 juli viering dit jaar. Elk jaar kijk ik vol bewondering naar mijn moeder, een vrouw van creoolse afkomst, licht met sproeten, die rondloopt in traditionele klederdracht van de Marrons, like it’s nobody’s business. Geen bezitter van Surinaamse artefacten (e.g. mattenklopper ring, koto), vroeg ik dit jaar om een pangi van haar te lenen.


En? Ik voelde mij er prettig in. En op een paar toeristen en Nederlandse mensen na, niet aangekeken. Misschien zit/zat het toch allemaal in mijn hoofd. Misschien word ik wel gewoon geaccepteerd als persoon van o.a. creools Surinaamse afkomst, ondanks mijn uiterlijk. Als het mevrouw Dolezal is gelukt mensen een decade lang voor de gek te houden, waarom zou ik geen boegbeeld kunnen worden in de 'zwarte' gemeenschap?

Let wel, nu heb ik het al deze tijd over de creools Surinaamse gemeenschap in Nederland. In Suriname zal ik waarschijnlijk ongeacht mijn huidskleur en uiterlijke kenmerken als een bakra worden blijven gezien, puur omdat ik in Holland ben opgegroeid, hehe.

Ik hoor graag over jouw ervaringen!

Odi odi,

p.s. Over het Keti Koti festival zelf zal ik erg beknopt blijven. Ik miste de sfeer van het Oosterpark en de spanning te vinden bij de verschillende podia, gelegen in verschillende delen van het park. Gezien het Museumplein 1 groot vlak is, was er geen mysterie te vinden dat ik gewend was. Wie je zou tegenkomen als je deze bocht nam, of waar je tegenaan zou lopen als je dit paadje besloot te bewandelen in plaats van een andere. Het was gewoon heel anders. Voor mijn part wordt het Museumplein volgend jaar lekker overgeslagen als optie! Ik was er rete-enthousiast over at first, omdat ik het zag als een gelegenheid om de Surinaamse cultuur te promoten onder toeristen. Maar het festival was mooi verstopt achterop het plein, vlak voor het Rijksmuseum, en nauwelijks te bewonderen vanaf het Concertgebouw. Laat me niet eens beginnen over het tekort aan waterflesjes te koop. We got a taste of major drought and I did not like it one bit! Antyways, op naar volgend jaar en een nóg grotere viering! That is, als het festival überhaupt mag plaatsvinden gezien ik gehoord hebt dat de Nederlandse overheid de afschaffing van de slavernij niet meer wilt subsidiëren. Ik heb al eerder opgemerkt dat naar mijn mening het hoofdstuk Suriname wat Nederland betreft in de doofpot gestopt mag worden, dus dit besluit verbaast mij dan ook helemaal niet. #prioriteiten